2015 جىلعى 29 جەلتوقسان, استانا قالاسى
ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارىنىڭ قىزمەتىن ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2005 جىلعى 22 ماۋسىمداعى № 607 قاۋلىسىمەن بەكىتىلگەن «قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر مينيسترلىگى تۋرالى ەرەجەنىڭ» 16-تارماعىنىڭ 27) تارماقشاسىنا سايكەس بۇيىرامىن:
1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارىنىڭ قىزمەتىن ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارى بەكىتىلسىن.
2. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ اكىمشىلىك پوليتسيا كوميتەتىنىڭ توراعاسى جانە استانا, الماتى قالالارىنىڭ, وبلىستاردىڭ جانە كولىكتەگى ىشكى ىستەر دەپارتامەنتتەرىنىڭ باستىقتارى وسى بۇيرىقتى ىشكى ىستەر ورگاندارى جەكە قۇرامىنىڭ زەردەلەۋىن قامتاماسىز ەتسىن.
3. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ اكىمشىلىك پوليتسيا كوميتەتى (ي.ۆ. لەپەحا) زاڭنامادا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن:
1) وسى بۇيرىقتى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەۋدى;
2) وسى بۇيرىقتى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەگەننەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن ىشىندە ونى مەرزىمدى باسپا باسىلىمدارىندا جانە «ادىلەت» اقپاراتتىق-قۇقىقتىق جۇيەسىندە رەسمي جاريالاۋعا جولداۋدى;
3) وسى بۇيرىقتى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەگەننەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن ىشىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەرىنىڭ ەتالوندىق باقىلاۋ بانكىنە ورنالاستىرۋ ءۇشىن «قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگى رەسپۋبليكالىق قۇقىقتىق اقپارات ورتالىعى» شارۋاشىلىق جۇرگىزۋ قۇقىعىنداعى رەسپۋبليكالىق مەملەكەتتىك كاسىپورىنعا جولداۋدى;
4) وسى بۇيرىقتى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىنا ورنالاستىرۋدى;
5) وسى بۇيرىقتى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەگەننەن كەيىن ون جۇمىس كۇنى ىشىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر مينيسترلىگى زاڭ دەپارتامەنتىنە وسى تارماقتىڭ 1), 2), 3) جانە 4) تارماقشالارىندا كوزدەلگەن ءىس-شارالاردى ورىنداۋ تۋرالى مالىمەتتەردى ۇسىنۋدى قامتاماسىز ەتسىن.
4. وسى بۇيرىقتىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى پوليتسيا گەنەرال-مايورى ە.ز.تۋرگۋمباەۆقا جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر مينيسترلىگى اكىمشىلىك پوليتسيا كوميتەتىنە (ي.ۆ.لەپەحا) جۇكتەلسىن.
4. وسى بۇيرىق العاشقى رەسمي جاريالانعان كۇنىنەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى.
مينيستر پوليتسيا گەنەرال-پولكوۆنيگى ق.قاسىموۆ
«كەلىسىلدى»
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ءبىلىم جانە
عىلىم ءمينيسترى _______ ا.ب.ءسارىنجىپوۆ
2015 جىلعى «___» ___________
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر ءمينيسترىنىڭ
2015 جىلعى 29 جەلتوقسانداعى №1098 بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن
ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارىنىڭ قىزمەتىن ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارى
1. جالپى ەرەجەلەر
1. وسى ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارىنىڭ قىزمەتىن ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارى (بۇدان ءارى – قاعيدالار):
1) ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارىنىڭ (بۇدان ءارى - كتى ۋپي) قىزمەتىن ۇيىمداستىرۋ ءتارتىبىن;
2) ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ ءبىلىم الۋشىلارى اراسىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسىن ۇيىمداستىرۋدى;
3) اۋماقتىق ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ (بۇدان ءارى – ءىىو) ءبولىنىسىن كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى بولىنىستەرىنىڭ جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋدى;
4) كامەلەتكە تولماعاندارمەن جۇمىستى ۇيىمداستىرۋدى;
5) كتى ۋپي-ءدىڭ ءىىو قىزمەتتەرىمەن كامەلەتكە تولماعاندار ارسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسى ماسەلەلەرى بويىنشا ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋ ءتارتىبىن ايقىندايدى.
2. كتى ۋپي جانە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي اۋماقتىق ءىىو-نىڭ كامەلەتكە تولماعاندارمەن جۇمىس جونىندەگى وكىلدەرى بولىپ تابىلادى, ولار ءوز قۇزىرەتى شەگىندە مىندەتتەردى ورىندايدى.
3. اكىمشىلىك ۋچاسكە – اۋداننىڭ (قالانىڭ, قالاداعى اۋداننىڭ) جەرگىلىكتى پوليتسيا قىزمەتى (بۇدان ءارى – جپق) باستىعىنىڭ بۇيرىعىمەن كتى ۋپي بەكىتىلەتىن قالالىق نەمەسە اۋىلدىق جەردىڭ اۋماعى. اكىمشىلىك ۋچاسكە شەكاراسىنىڭ ولشەمدەرىن جپق باستىعى ايقىندايدى.
كولىكتەگى ءىىو-دا اكىمشىلىك ۋچاسكەنىڭ شەكارالارى كولىك وبەكتىلەرىنە تىكەلەي جاقىن جەردە ورنالاسقان ستانتسيالاردىڭ, ايالداما پۋنكتتەرىنىڭ, ەلدى-مەكەندەردىڭ جانە تۇرعىن الاپتارىنىڭ سانىنا, جولاۋشىلار جانە جۇك تاسىمالدارىنىڭ قارقىندىلىعىنا بايلانىستى بەلگىلەنەدى جانە كولىكتەگى ءىىو باستىعىنىڭ بۇيرىعىمەن بەكىتىلەدى.
4. اكىمشىلىك ۋچاسكەگە جپق (كولىكتەگى ءىىو) باستىعىنىڭ بۇيرىعىمەن رەتتىك ءنومىر تاعايىندالادى. جاڭادان تاعايىندالعان كتى ۋپي اكىمشىلىك ۋچاسكەنى قابىلداۋى جپق (كولىكتەگى ءىىو) باستىعىنىڭ نەمەسە ونىڭ ورىنباسارىنىڭ قاتىسۋىمەن جۇرگىزىلەدى. اكىمشىلىك ۋچاسكەنى قابىلداۋ مەن تاپسىرۋ فاكتىسى تۋرالى وسى قاعيدالارعا 1-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا اكىمشىلىك ۋچاسكەنىڭ پاسپورتىندا ءتيىستى جازبا جۇرگىزىلەدى.
5. كتى ۋپي ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا جپق باستىعىنىڭ بۇيرىعىمەن بەكىتىلەدى.
ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىندا وقىتۋدىڭ بىراۋىسىمدىق رەجيمىندە نەمەسە وقۋشىلار سانى ءبىر مىڭنان استام بولعان كەزدە, ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ اۋماعىنا جاقىن ورنالاسقان اكىمشىلىك ۋچاسكەگە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي-ءدى بەكىتۋگە جول بەرىلەدى. بۇل رەتتە اكىمشىلىك ۋچاسكەدە تۇراتىن كامەلەتكە تولماعانداردىڭ سانى ءبىر مىڭنان اسپايدى.
6. كتى ۋپي قىزمەتتە ۇزاق ۋاقىت بولماعان كەزەڭدە (30 جۇمىس كۇنىنەن استام) اكىمشىلىك ۋچاسكەگە ء(بىلىم بەرۋ ۇيىمىنا) جپق باستىعىنىڭ بۇيرىعى نەگىزىندە اكىمشىلىك ۋچاسكەگە ىرگەلەس ورنالاسقان كتى ۋپي قىزمەت كورسەتەدى.
7. كتى ۋپي ءىىو ۋچاسكەلىك پوليتسيا پۋنكتتەرىنىڭ كابينەتتەرىنە ورنالاسادى, ال ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي ءبىلىم بەرۋ ۇيىمى ۇسىناتىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ كابينەتتەرىنە ورنالاستىرىلادى.
كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى بولىنىستەر ءبىر عيماراتتا نە ءىىو اكىمشىلىك عيماراتىنا تىكەلەي جاقىن ورنالاسقان, تەلەفون جانە راديو بايلانىسپەن قامتاماسىز ەتىلگەن, كامەلەتكە تولماعاندارمەن جۇمىس ىستەۋگە ارنالعان ءۇي-جايلاردا ورنالاسادى.
2. كتىب ۋپي جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋ ءتارتىبى
8. ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي-عا جانە كتى ۋپي-عا جالپى باسشىلىقتى كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى ءبولىنىستىڭ (بۇدان ءارى – كتىب) باستىعى جۇزەگە اسىرادى, ول اكىمشىلىك ۋچاسكەگە بەكىتىلمەيدى. كورسەتىلگەن لاۋازىم جوق جانە كتىب ۋپي سانى 7 بىرلىكتەن اسپايتىن ءىىو-دا كتىب اعا ۋچاسكەلىك ينسپەكتورى دا اكىمشىلىك ۋچاسكەگە بەكىتىلمەيدى.
9. كتى ۋپي ءوزىنىڭ جۇمىسىن كتىب جۇمىس جوسپارلارىنا سايكەس ۇيىمداستىرادى. جوسپارلانعان ءىس-شارالار, جپق باسشىلىعىنان الىنعان تاپسىرمالار تۋرالى جۇمىس داپتەرىنە كۇن سايىن جازبا جۇرگىزەدى.
كتى ۋپي جانە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا بەكىتىلگەن ۋپي ءار ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 1 كۇنىنە اتقارىلعان جۇمىس تۋرالى انىقتامانى تولتىرادى, ول جيناقتاۋ ءۇشىن كتىب باستىعىنا (اعا ينسپەكتورىنا) ۇسىنىلادى.
10. كتى ۋپي:
1) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىندا قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساۋعا ىقپال ەتەتىن سەبەپتەر مەن جاعدايلاردى انىقتاۋعا, زەردەلەۋگە, جويۋعا باعىتتالعان شارالار كەشەنىن جۇزەگە اسىرادى;
2) قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساۋعا بەيىم كامەلەتكە تولماعانداردى, تاربيەلەۋ بويىنشا مىندەتتەرىن ورىندامايتىن اتا-انالاردى نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىن انىقتايدى جانە ولاردى پروفيلاك-تيكالىق ەسەپكە جانە باقىلاۋعا قويادى;
3) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسى بويىنشا مەملەكەتتىك ورگاندارمەن, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدارمەن ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋدى جۇزەگە اسىرادى;
4) ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارىمەن بىرلەسىپ, كامەلەتكە تولماعانداردىڭ قۇقىقتارىن قامتاماسىز ەتۋگە, قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسىنا, جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى قاداعالاۋسىزدىق پەن پاناسىز قالۋعا بايلانىستى ماسەلەلەر بويىنشا تۇرعىندارمەن كەزدەسۋگە قاتىسادى;
5) ارنايى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا جانە ەرەكشە رەجيمدە ۇستايتىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا جىبەرىلەتىن كامەلەتكە تولماعاندارعا قاتىستى, كامەلەتكە تولماعانداردى تاربيەلەۋ, وقىتۋ جانە (نەمەسە) قاراۋ بويىنشا وزدەرىنىڭ مىندەتتەرىن ورىندامايتىن نە ولاردىڭ مىنەز-قۇلقىنا تەرىس اسەر ەتەتىن اتا-انالارعا نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىنە قاتىستى اتا-انالىق قۇقىعىنان ايىرۋعا نە شەكتەۋ قويۋعا ارنالعان ماتەريالداردى دايىنداۋعا قاتىسادى;
6) جازالارعا جانە قوعامنان وقشاۋلاۋعا بايلانىستى ەمەس قىلمىستىق-قۇقىقتىق ىقپال ەتۋدىڭ وزگە دە شارالارىنا سوتتالعان كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ سالتىن جانە مىنەز-قۇلقىن باقىلاۋدى قامتاماسىز ەتۋدە پروباتسيا قىزمەتىنە كومەك كورسەتەدى;
7) جپق باستىعى بەكىتكەن كەستەگە سايكەس ازاماتتاردى قابىلداۋدى جۇزەگە اسىرادى. ازاماتتاردى قابىلداۋدى ەسەپكە الۋ وسى قاعيدالارعا 2-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا ازاماتتاردى قابىلداۋدى ەسەپكە الۋ جۋرنالىندا جۇرگىزىلەدى;
8) ءىىو ءۇشىن قىزىعۋشىلىق تۋدىراتىن ادامدار جانە فاكتىلەر تۋرالى ماڭىزدى اقپاراتتار جيناقتاۋدى جۇزەگە اسىرادى, بۇل تۋرالى باياناتپەن ءىىو باسشىلىعىن نەمەسە ءىىو ءتيىستى بولىنىستەرىن دەرەۋ اقپاراتتاندىرادى. باسشىلىقتىڭ بۇرىشتاماسى بار باياناتتىڭ كوشىرمەسى جانە ولار بويىنشا تەكسەرۋ ناتيجەلەرى جيناقتاۋ ىسىندە تىگىلەدى.
9) ازاماتتاردىڭ ءومىرىن, دەنساۋلىعىن, قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن قۇقىققا قارسى قولسۇعۋشىلىقتان قورعايدى;
10) قۇقىققا قارسى قولسۇعۋشىلىقتاردان, وقيعالاردان جانە جازاتايىم وقيعالاردان زارداپ شەككەن, سونداي-اق كومەككە مۇقتاج نە ولاردىڭ ومىرىنە جانە دەنساۋلىعىنا قاۋىپتى وزگە دە جاي-كۇيدەگى جەكە تۇلعالارعا كومەك كورسەتەدى;
11) اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتى انىقتايدى جانە جولىن كەسەدى, اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى ىستەر بويىنشا ءوندىرىستى جۇزەگە اسىرادى;
12) ادامنىڭ قادىر-قاسيەتىن جانە قوعامدىق ونەگەنى قورلايتىن ماس كۇيدە قوعامدىق ورىنداردا جۇرگەن اتا-انانى نەمەسە زاڭدى وكىلدەردى نەمەسە كامەلەتكە تولماعاندى مەديتسينالىق ۇيىمدارعا نەمەسە ىشكى ىستەر ورگاندارىنا جەتكىزەدى;
ء13)ۇش جاستان ون سەگىز جاسقا دەيىن قاداعالاۋسىز قالعان بالالاردى, سونداي-اق اتا-انانىڭ نەمەسە زاڭدى وكىلدەردىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى كامەلەتكە تولماعانداردى بەيىمدەۋ ورتالىقتارىنا (بۇدان ءارى – كتبو) جەتكىزەدى;
14)قىلمىستىق جانە اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساعان ادامداردى ۇستايدى;
15)قىلمىستىق تەرىس قىلىقتار بويىنشا سوتقا دەيىنگى ءوندىرىستى جۇزەگە اسىرادى;
16) جەكە جانە زاڭدى تۇلعالاردان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىن ساقتاۋدى, قۇقىققا قارسى ارەكەتتەردى توقتاتۋدى تالاپ ەتەدى, وسى تالاپتار ورىندالماعان جاعدايدا ءتيىستى ماجبۇرلەۋ شارالارىن قولدانادى;
17) جەكە تۇلعانىڭ جەكە باسىن كۋالاندىراتىن قۇجاتتارىن تەكسەرەدى;
18) وندىرىستەگى ماتەريالدار مەن ىستەر بويىنشا جەكە تۇلعالاردى جانە زاڭدى تۇلعالاردىڭ وكىلدەرىن ءىىو-عا شاقىرۋعا, ولاردان تۇسىنىكتەمەلەر جانە ايعاقتار, قۇجاتتار, ولاردىڭ كوشىرمەلەرىن الادى, ول كەلمەگەن جاعدايدا, بەلگىلەنگەن تارتىپتە ەرىكسىز كەلتىرتەدى;
19) جەكە جانە زاڭدى تۇلعالارعا ورىنداۋ ءۇشىن مىندەتتى ۇيعارىمدار, قىلمىستىق نەمەسە اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساۋعا ىقپال ەتەتىن سەبەپتەر مەن جاعدايلاردى جويۋ تۋرالى ۇسىنىمدار شىعارادى;
20) ماتەريالدىق شىعىن كەلتىرىلگەن جاعدايدا ونى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى ايقىنداعان تارتىپتە وتەي وتىرىپ, قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساۋدا كۇدىكتى ادامداردىڭ ىزىنە ءتۇسۋ, توتەنشە نەمەسە اسكەري جاعدايدىڭ ارەكەت ەتۋى كەزىندە, اسكەري قاقتىعىس جاعدايلارىندا, توتەنشە جاعدايلاردى جويۋ كەزىندە وقيعا ورنىنا بارۋ, ەگەر ۋاقىتتى سوزۋ ادامداردىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا شىنايى قاتەر تۋدىراتىن بولسا, مەديتسينالىق ۇيىمدارعا شۇعىل مەديتسينالىق كومەككە مۇقتاج ادامداردى جەتكىزۋ ءۇشىن كولىكتىڭ كەز كەلگەن ءتۇرىن (ديپلوماتيالىق يممۋنيتەتكە يە شەت مەملەكەتتەر مەن حالىقارالىق ۇيىمدار وكىلدىكتەرىنىڭ كولىك قۇرالدارىنان باسقا) پايدالانادى;
21) قىلمىستىق نەمەسە اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتى جاساۋ فاكتىلەرىن جانە ءىىو قىزمەتكەرلەرىنىڭ ءىس-قيمىلىن تىركەۋ ءۇشىن تەحنيكالىق قۇرالداردى پايدالانادى;
22) اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساعانى ءۇشىن ادامداردى ءىىو-عا جەتكىزەدى;
23) قارۋ-جاراقتى, وق-دارىلەردى, ەسىرتكى قۇرالدارىن, پسيحوتروپتىق زاتتار مەن پرەكۋسورلاردى, سونداي-اق تىيىم سالىنعان وزگە دە زاتتاردى الادى;
24) قىلمىستىق جانە اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساۋدا كۇدىكتىلەردى, جەكە تۇلعانىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاتەر توندىرەتىن نە وندا اكىمشىلىك جانە قۇقىق بۇزۋشىلىق جاسالعاندىعى نەمەسە جاسالىپ جاتقاندىعى, جازاتايىم جاعداي ورىن العاندىعى, دۇلەي ءزىلزالالار, اپاتتار, ەپيدەميا, ەپيزووتيا جانە جاپپاي تارتىپسىزدىكتەر كەزىندە جەكە تۇلعالاردىڭ جەكە قاۋىپسىزدىگىن جانە قوعامدىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جەتكىلىكتى دەرەكتەر بولعان كەزدە تۇرعىن ءۇي مەن وزگە دە ءۇي-جايلارعا, اۋماققا جانە جەر ۋچاسكەلەرىنە (ديپلوماتيالىق يممۋنيتەتكە يە شەت مەملەكەتتەر مەن حالىقارالىق ۇيىمدار وكىلدىكتەرىنەن باسقا) كەدەرگىسىز كىرەدى;
25) ەگەر ولاردىڭ بولۋى بالانىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا قاتەر توندىرەتىن بولسا, جەكە تۇلعالاردىڭ باسپانالارعا كىرۋگە نەمەسە وندا بولۋعا شەكتەۋ قويادى, ۋاقىتشا تىيىم سالادى;
26) پروفيلاك-تيكالىق ەسەپتە تۇراتىن ادامداردى كريميناليستيكالىق ەسەپكە قويۋ ءۇشىن ءىىو-عا جەتكىزەدى, سۋرەتكە تۇسىرەدى, داكتيلوسكوپيادان وتكىزەدى, دىبىس, كينو-بەينە ءتۇسىرىلىم جۇرگىزەدى;
27) كتىب قىزمەتىن جاريالاۋ ءۇشىن بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىن تارتادى;
28) جەكەلەگەن دەرەكتەردى جيناقتاۋدى جانە وڭدەۋدى جۇزەگە اسىرادى;
29) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭدارىندا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ اكتىلەرىندە كوزدەلگەن وزگە دە قۇقىقتاردى جۇزەگە اسىرادى.
11. كولىكتەگى كتى ۋپي وسى قاعيدالاردىڭ 10-تارماعىنىڭ تالاپتارىمەن قاتار:
1) ءوز بەتىمەن وتباسىنان, ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنان كەتىپ قالعان بالالاردى انىقتايدى جانە ولاردى اتا-انالارىنا تاپسىرادى نە بۇل تۋرالى ءۇش جۇمىس كۇنى ىشىندە ولاردىڭ تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا كتىب-ءنى اقپاراتتاندىرا وتىرىپ, كتبو-عا جىبەرەدى;
2) كولىك وبەكتىلەرىندە بالالاردىڭ جاراقاتتانۋىن, پوەزداردىڭ قاۋىپسىز قوزعالىسىنا قول سۇعاتىن قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ الدىن الۋ بويىنشا ءىس-شارالار جۇرگىزەدى;
3) كولىك وبەكتىلەرىنە ىرگەلەس ەلدى مەكەندەردە تۇراتىن كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسىن ۇيىمداستىرۋدا ءىىو-عا كومەك كورسەتەدى.
كولىك وبەكتىلەرىندە كامەلەتكە تولماعاندار قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساعان جاعدايدا, ولاردى تۇرعىلىقتى جەرلەرى بويىنشا ءىىو ەسەبىنە قويۋ ءۇشىن ءۇش جۇمىس كۇنى ىشىندە اۋماقتىق كتىب-گە حابارلايدى.
12. كتى ۋپي جانە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي كامەلەتكە تولماعاندار اراسىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسىنا, بالالاردىڭ قاداعالاۋسىزدىعىنا جانە قاراۋسىزدىعىنا بايلانىستى ەمەس مىندەتتەردى ورىنداۋ ءۇشىن پايدالانۋعا جول بەرىلمەيدى.
13. كتىب جۇمىسىنىڭ قورتىندىلارىن اي سايىن كتىب باستىعى (اعا ينسپەكتورى), توقسان سايىن جپق, كولىكتەگى ءىىو باستىعى نەمەسە ونىڭ ورىنباسارلارى قارايدى.
14. جپق, كولىكتەگى ءىىو باستىعى نەمەسە ونىڭ ورىنباسارلارى توقسانىنا ءبىر رەتتەن كەم ەمەس وسى قاعيدالارعا 3-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى بولىنىستەردىڭ جۇمىسىن تەكسەرۋ ناتيجەلەرىن ەسەپكە الۋ جۋرنالىنا جازۋدى جۇزەگە اسىرا وتىرىپ, كتىب جۇمىسىنىڭ ۇيىمداستىرىلۋىن تەكسەرەدى.
3. ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ ءبىلىم الۋشىلارى اراسىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتار
پروفيلاكتيكاسىن ۇيىمداستىرۋ
15. ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ ءبىلىم الۋشىلارى اراسىنداعى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي جۇمىسى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ پەداگوگيكالىق ۇجىمدارىمەن ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋدا جانە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ باسشىسى مەن جپق باستىعىنىڭ ورىنباسارى بەكىتكەن ءار وقۋ توقسانىنا قۇرىلعان بىرلەسكەن ءىس-شارالار جوسپارىنا سايكەس قۇرىلادى.
بىرلەسكەن جۇمىس جوسپارىندا ءبىلىم الۋشىلارمەن جانە ولاردىڭ اتا-انالارىمەن جەكە پروفيلاك-تيكالىق جۇمىس جۇرگىزۋ, قۇقىقتىق ساۋاتتىلىقتارىن ارتتىرۋ, ءبىلىم الۋشىلاردىڭ بوس ۋاقىتىن ۇيىمداستىرۋ, رەيدتتىك ءىس-شارالار, سونداي-اق كامەلەتكە تولماعانداردىڭ اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسىنا باعىتتالعان, ونىڭ ىشىندە كانيكۋل كەزەڭىندە وزگە دە ءىس-شارالار وتكىزۋ قامتىلادى.
16. ءار وقۋ توقسانىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ءبىلىم الۋشىلار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ جاي-كۇيى, سونداي-اق ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىندا ءبىلىم الۋشىلار اراسىنداعى پروفيلاك-تيكالىق جۇمىستىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ بويىنشا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ باسشىلىعى ءۇشىن ۇسىنىستارى بار ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسىنا باعىتتالعان ناقتى ءىس-شارالار تۋرالى انىقتاما ەركىن تۇردە جازىلادى.
17. وقۋ جىلى اياقتالعاننان كەيىن جپق مەن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمى باسشىلىعىنىڭ قاتىسۋىمەن, مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ وكىلدەرىن شاقىرا وتىرىپ, ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي مەن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ بىرلەسكەن جۇمىسىنىڭ ناتيجەلەرى قارالادى.
18. ءبىلىم الۋشىلار تاراپىنان قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار جاسالعان كەزدە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ پروفيلاكتيكا جونىندەگى كەڭەسىنىڭ وتىرىسىن وتكىزۋگە دەرەۋ باستاماشىلىق ەتەدى. وتىرىستىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا زاڭنامادا كوزدەلگەن دەن قويۋدىڭ ءتيىستى شارالارى ازىرلەنەدى.
19. ءبىلىم الۋشىلار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسى ماقساتىندا كتى ۋپي:
1) ءبىلىم الۋشىلارمەن جانە ولاردىڭ اتا-انالارىمەن نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىمەن پروفيلاك-تيكالىق اڭگىمەلەسۋلەر جۇرگىزەدى, ولاردىڭ تۇرعىلىقتى جەرىنە بارادى;
2) ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ جاۋاپتى قىزمەتكەرلەرىمەن بىرلەسىپ, ءبىلىم الۋشىلاردىڭ زاڭعا باعىنۋشىلىعىن قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان قۇقىقتىق ناسيحات, اقپاراتتىق-اعارتۋ جۇمىسى بويىنشا ءىس-شارالار وتكىزەدى;
3) وقۋ ورنىنىڭ پەداگوگيكالىق ۇجىمىن تارتا وتىرىپ, ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ ءبىلىم الۋشىلارى اراسىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردى انىقتاۋعا جانە جولىن كەسۋگە باعىتتالعان پروفيلاك-تيكالىق ءىس-شارالاردى ۇيىمداستىرادى;
4) كانيكۋل كەزەڭىندە ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرى ءبىلىم الۋشىلارىنىڭ دەمالىسى مەن بوس ۋاقىتىن ۇيىمداستىرۋعا قاتىسادى;
5) ءبىلىم الۋشىلار اراسىنداعى قاداعالاۋسىزدىقتىڭ, الكوگوليزمنىڭ جانە ناشاقورلىقتىڭ الدىن الۋ ماسەلەلەرىندە ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ پەداگوگيكالىق ۇجىمىنا ۇيىمداستىرۋشىلىق جانە قۇقىقتىق كومەك كورسەتەدى;
6) ءبىلىم بەرۋ مەكەمەسىنىڭ اۋماعىندا بۇقارالىق ءىس-شارالار, سونداي-اق ءبىلىم الۋشىلاردىڭ قاتىسۋىمەن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنان تىس جەرلەردە ءىس-شارالار وتكىزۋ كەزىندە قوعامدىق ءتارتىپتى ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتەدى;
7) قۇقىق بۇزۋشىلىقتار جانە قوعامعا قارسى وزگە دە ارەكەتتەر جاسايتىن, الكوگولدىك ىشىمدىكتەردى, پسيحوتروپتىق جانە ەسەڭگىرەتەتىن زاتتاردى پايدالاناتىن ءبىلىم الۋشىلاردى انىقتايدى, بۇل تۋرالى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ باسشىلىعىنا دەرەۋ حابارلايدى.
8) بالالارعا قاراۋ, ولاردى تاربيەلەۋ, وقىتۋ بويىنشا مىندەتتەرىن ورىندامايتىن, بالالارعا قاتىگەزدىكپەن قارايتىن نەمەسە ولاردى قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار مەن قوعامعا قارسى ارەكەتتەر جاساۋعا تارتاتىن اتا-انالاردى نەمەسە زاڭدى وكىلدەردى انىقتايدى;
9) ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى ءبىلىم الۋشىلارىنىڭ قاداعالاۋسىز قالۋىنا, قۇقىق بۇزۋشىلىقتار مەن قوعامعا قارسى وزگە دە ارەكەتتەر جاساۋىنا ىقپال ەتەتىن سەبەپتەر مەن جاعدايلاردى انىقتايدى;
10) كامەلەتكە تولماعانداردى تاربيەلەۋ, وقىتۋ نەمەسە قاراۋ بويىنشا مىندەتتەردى ورىندامايتىن, سونداي-اق ولاردىڭ مىنەز-قۇلقىنا تەرىس اسەر ەتەتىن كامەلەتكە تولماعانداردىڭ اتا-انالارىنىڭ نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىنىڭ, سونداي-اق ءىىو ەسەبىندە تۇرعان كامەلەتكە تولماعانداردىڭ تۇرعىن ءۇي-تۇرمىستىق جاعدايىن زەرتتەۋگە قاتىسادى;
11) ارنايى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا, ونىڭ ىشىندە ەرەكشە رەجيمدە ۇستايتىن وقۋ ورىندارىنا جىبەرۋ ءۇشىن وقۋدان قاساقانا جالتىرعان, قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەلەتىن جاسقا جەتپەي, قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار جاساعان كامەلەتكە تولماعاندارعا ماتەريالداردى سوتقا نەمەسە كامەلەتكە تولماعانداردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جونىندەگى كوميسسياعا دايىندايدى;
12) وزدەرىنىڭ بالالارىن تاربيەلەۋ, قاراۋ جانە وقىتۋ بويىنشا مىندەتتەرىن ورىندامايتىن نەمەسە ءتيىستى دەڭگەيدە ورىندامايتىن اتا-انالارعا نەمەسە زاڭدى وكىلدەرگە قاتىستى ماتەريالداردى جيناقتاۋ جانە كامەلەتكە تولماعانداردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جونىندەگى كوميسسياعا جولداۋ بويىنشا اتا-انا قۇقىعىنان ايىرۋعا نە شەكتەۋگە سوتقا ءوتىنىش دايىنداۋ ءۇشىن كومەك كورسەتەدى;
13) ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا سوتتىڭ جانە كامەلەتكە تولماعانداردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جونىندەگى كوميسسيانىڭ كوشپەلى وتىرىستارىن وتكىزۋگە كومەك كورسەتەدى;
14) قۇقىق قورعاۋ باعىتىنداعى بالالار قوزعالىسىنىڭ جۇمىسىنا كومەك كورسەتەدى.
20. ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي, ول بولماعان جاعدايدا كتى ۋپي ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا باقىلاۋ ىستەرىن جۇرگىزەدى. باقىلاۋ ءىسى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىندا نە كتى ۋپي-ءدىڭ قىزمەتتىك كابينەتىندە ساقتالادى.
باقىلاۋ ءىسى ەكى بولىمنەن تۇرادى.
باقىلاۋ ءىسىنىڭ ءبىرىنشى ءبولىمى مىنانداي مالىمەتەردى قامتيدى:
ءبىلىم الۋشىلاردىڭ ءتىزىمى (تەگىن, اتى-ءجونىن, سىنىبىن, ءۇيىنىڭ مەكەنجايىن, بايلانىس تەلەفونىن, اتا-انالاردىڭ نەمەسە زاڭدى وكىلدەردىڭ دەرەكتەرىن كورسەتە وتىرىپ);
ءبىلىم بەرۋ ۇيىمى قىزمەتكەرلەرىنىڭ ءتىزىمى (تەگىن, اتى-ءجونىن, لاۋازىمىن, مەكەنجايىن, بايلانىس تەلەفوندارىن كورسەتە وتىرىپ);
كامەلەتكە تولماعانداردى تاربيەلەۋ, وقىتۋ جانە (نەمەسە) قاراۋ بويىنشا مىندەتتەرىن ورىندامايتىن, سونداي-اق ولاردىڭ مىنەز-قۇلقىنا تەرىس اسەر ەتەتىن كامەلەتكە تولماعانداردىڭ اتا-انالارىنىڭ نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىنىڭ ءتىزىمى;
مەكتەپىشىلىك ەسەپتە جانە ءىىو ەسەبىندە تۇرعان ءبىلىم الۋشىلاردىڭ ءتىزىمى;
پروفيلاك-تيكالىق اڭگىمەلەسۋ جۇرگىزۋدىڭ ناتيجەلەرى, مىنەزدەمەلەر, كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ساباققا قاتىسۋىن, بوس ۋاقىتىن, ەسەپكە الۋ, تۇرعىن ءۇي-تۇرمىستىق جاعدايىن تەكسەرۋ اكتىلەرى جانە ءبىلىم الۋشىلارمەن جەكە پروفيلاك-تيكالىق جۇمىستىڭ ماتەريالدارى.
باقىلاۋ ءىسىنىڭ ەكىنشى بولىمىندە:
بىرلەسكەن ءىس-شارالار جوسپارلارى;
ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ پروفيلاكتيكا جونىندەگى كەڭەسى وتىرىستارىنىڭ ماتەريالدارىنىڭ كوشىرمەلەرى;
بىرلەسكەن جۇمىستىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا انىقتامالار;
قۇقىقتىق تاقىرىپتارعا ءدارىس ماتەريالدارى.
21. ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي قاجەتتىلىك بولعان كەزدە, ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىندا ەسەپكە الىنعان ادامنىڭ مىنەز-قۇلقىنداعى وزگەرىستەرى تۋرالى كتى ۋپي-عا حابارلايدى, اقپاراتتىڭ كوشىرمەسى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ باقىلاۋ ىسىنە تىگىلەدى.
4. اۋماقتىق ءىىو كتىب جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋ
22. اۋماقتىق ءىىو كتىب كتى ۋپي جانە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا بەكىتىلگەن كتى ۋپي قىزمەتىن ۇيلەستىرۋدى جانە باقىلاۋدى قامتاماسىز ەتەدى.
23. اۋماقتىق ءىىو كتىب-عا:
1) كامەلەتكە تولماعاندار جاساعان جانە ولارعا قاتىستى جاسالعان قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار, ولاردىڭ قاتىسۋىمەن بولعان وزگە دە وقيعالار بويىنشا جيىنتىق اقپاراتتاردى كۇن سايىن تالداۋ جۇرگىزۋ, ولاردى جاساۋعا ىقپال ەتكەن سەبەپتەر مەن جاعدايلاردى انىقتاۋ;
2) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ بالالاردىڭ قاداعالاۋسىز جانە پاناسىز قالۋىنىڭ جاي-كۇيىنە, قۇرىلىمى مەن ديناميكاسىنا اي سايىن تالداۋ جۇرگىزۋ;
3) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى جەدەل احۋالدى تالداۋدى ەسكەرە وتىرىپ, كتىب جۇمىس جوسپارىن توقسان سايىن جاساۋ, جوسپارلانعان ءىس-شارالاردىڭ ورىندالۋىن, كتىب قىزمەتىنىڭ ناتيجەلەرى تۋرالى ەسەپتىڭ دايىندالۋىن باقىلاۋ جۇكتەلەدى.
كتىب جۇمىس جوسپارىندا ورىندالۋ مەرزىمىن جانە اياقتالۋ نىسانىن كورسەتە وتىرىپ:
كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسى ماسەلەلەرى بويىنشا مەملەكەتتىك, وڭىرلىك باعدارلامالاردا, ءىىد, كىىد جوسپارلارىندا, نۇسقاۋلارىندا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ القاسى شەشىمدەرىندە (بۇدان ءارى – ءىىم) جوسپارلانعان;
كامەلەتكە تولماعانداردىڭ اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردى, قاداعالاۋسىزدىقتى جانە پاناسىز قالۋشىلىقتى انىقتاۋ جانە جولىن كەسۋ بويىنشا;
دەۆيانتتى مىنەز-قۇلقى بار كامەلەتكە تولماعانداردى, كامەلەتكە تولماعانداردى تاربيەلەۋ, وقىتۋ, جانە (نەمەسە) قاراۋ بويىنشا وزدەرىنىڭ مىندەتتەردى ورىندامايتىن, سونداي-اق ولاردىڭ مىنەز-قۇلقىنا تەرىس اسەر ەتەتىن كامەلەتكە تولماعانداردىڭ اتا-انالارىن نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىن, سونداي-اق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار مەن قوعامعا قارسى ارەكەتتەر جاساۋعا تارتاتىن ادامداردى انىقتاۋ جانە ولاردى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭدارىندا كوزدەلگەن جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋ شارالارىن قابىلداۋ بويىنشا;
كامەلەتكە تولماعاندارمەن جانە ولاردىڭ اتا-انالارىمەن نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىمەن جەكە پروفيلاك-تيكالىق جۇمىس جۇرگىزۋ بويىنشا;
ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ ءبىلىم الۋشىلارى اراسىندا پروفيلاك-تيكالىق جۇمىس جۇرگىزۋ بويىنشا;
كتى ۋپي كاسىبي دايارلىعىن ارتتىرۋ بويىنشا;
كامەلەتكە تولماعانداردار اراسىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسىنا باعىتتالعان وزگە دە ءىس-شارالار كورسەتىلەدى.
4) بالالاردى تاربيەلەۋ, وقىتۋ, قۇقىقتارىن, مۇددەلەرىن قورعاۋمەن, ولاردىڭ بوس ۋاقىتىن ۇيىمداستىرۋمەن اينالىساتىن مەملەكەتتىك ورگاندارمەن, مەملەكەتتىك ەمەس جانە قوعامدىق ۇيىمدارمەن ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋدى جۇزەگە اسىرۋ;
5) جارتى جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جانە ولاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جونىندەگى كوميسسياعا, ءبىلىم بەرۋ باسقارماسىنا (بولىمىنە) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ, بالالار قاداعالاۋسىزدىعىنىڭ جانە پاناسىز قالۋشىلىعىنىڭ جاي-كۇيى, قابىلدانىپ جاتقان شارالار, سونداي-اق ولاردى جەتىلدىرۋ بويىنشا پروبلەمالىق ماسەلەلەر تۋرالى اقپاراتتاندىرۋ;
6) وسى قاعيدالارعا 4-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا كامەلەتكە تولماعاندار جاساعان جانە ولارعا قاتىستى جاسالعان قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردى, سونداي-اق ولاردىڭ قاتىسۋىمەن جاسالعان وقيعالاردى ەسەپكە الۋ جۋرنالىن جۇرگىزۋ;
7) اي سايىن ءبىلىم باسقارماسىنا (بولىمىنە) قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار جاساعان ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى ءبىلىم الۋشىلارىنىڭ ءتىزىمىن جولداۋ;
8) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسىنا, بالالاردىڭ قاداعالاۋسىزدىعى مەن پاناسىزدىعىنىڭ الدىن الۋعا باعىتتالعان جەدەل-پروفيلاك-تيكالىق جانە وزگە دە ءىس-شارالار جۇرگىزۋ;
9) اي سايىن ءبىلىم باسقارماسىمەن (بولىمىمەن) بىرگە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا سەبەپسىز بارمايتىن كامەلەتكە تولماعاندار بويىنشا سالىستىرا تەكسەرۋ جۇرگىزۋ;
10) ءىىو-دا اي سايىن, ءىىد-دە توقسان سايىن كريمينالدىق پوليتسيا, تەرگەۋ جانە انىقتاۋ, سونداي-اق توقسان سايىن ءىىو-دا ەسەپتە تۇرعان كامەلەتكە تولماعاندارعا قاتىستى پروباتسيا, اقپاراتتىق-اناليتيكالىق قىزمەتتەرمەن سالىستىرا تەكسەرۋ جۇرگىزۋ;
11) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار پروفيلاكتيكاسى ماسەلەلەرى بويىنشا ءىىو, ءىىد, كىىد جانە باسقا دا مەملەكەتتىك ورگاندارمەن جانە مەملەكەتتىك ەمەس ورگاندارمەن جانە ۇيىمدارمەن كەڭەستەردە قاراۋ ءۇشىن قاجەتتى ماتەريالدار دايىنداۋ;
12) كامەلەتكە تولماعاندار جاساعان نە ولارعا قاتىستى جاسالعان قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ سەبەپتەرى مەن جاعدايلارىن جويۋ بويىنشا ۇسىنىمدار ەنگىزۋ;
13) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ, سونداي-اق بالالاردىڭ قاداعالاۋسىزدىعىنىڭ جانە پاناسىزدىعىنىڭ الدىن الۋ بويىنشا جۇمىستىڭ وڭ تاجىريبەلەرىن زەردەلەۋ, جالپىلاۋ جانە پراكتيكاعا ەنگىزۋ;
14) كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ الدىن الۋ بويىنشا جۇمىستى ۇيىمداستىرۋدا ادىستەمەلىك جانە پراكتيكالىق كومەك كورسەتۋ;
15) ينسپەكتورلىق تەكسەرىستەر جۇرگىزۋگە, كتى ۋپي جۇمىسىن زەردەلەۋ ءۇشىن ءىىو بولىنىستەرىنە باقىلاۋ, كەشەندى تەكسەرىستەر جانە وزگە دە شىعۋلار جۇرگىزۋگە, ولاردىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىن ناقتى ورىنداۋىن قامتاماسىز ەتۋگە قاتىسۋ;
16) كامەلەتكە تولماعاندار جاساعان قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار بويىنشا قىزمەتتىك تەكسەرۋلەر جۇرگىزۋ.
قىزمەتتىك تەكسەرۋلەردى ءىىد جپق قىزمەتكەرلەرى جانە ءىىد, كىىد اكىمشىلىك پوليتسيا باسقارمالارى (بۇدان ءارى – ءاپب) كامەلەتكە تولماعاندار بانديتيزم, كىسى ءولتىرۋ, قاراقشىلىق, دەنساۋلىققا قاساقانا اۋىر زيان كەلتىرۋ, زورلاۋ جاساعاندا, سونداي-اق قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردى ءىىو ەسەبىندە تۇرعان كامەلەتكە تولماعاندار جاساعان كەزدە جۇرگىزەدى.
كامەلەتكە تولماعانعا قاتىستى قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىق جاسالعان كەزدە, سونداي-اق سۋيتسيد, جازاتايىم جاعداي جانە ولاردىڭ قاتىسۋىمەن بولعان وزگە دە وقيعالار كەزىندە ەركىن تۇردە انىقتاما جاسالادى.
قىزمەتتىك تەكسەرۋ قورىتىندىلارىنىڭ كوشىرمەلەرىن جپق, جەلىلىك ءىىو, ءىىد جپق-عا, كىىد ءاپب-عا قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىق تىركەلگەن ساتتەن باستاپ 15 جۇمىس كۇنى ىشىندە, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءىىم اكىمشىلىك پوليتسيا كوميتەتىنە (بۇدان ءارى – كوميتەت) ءبىر اي ىشىندە ۇسىنىلادى.
17) پروبلەمالىق ماسەلەلەردى جانە ولاردى شەشۋ جولدارىن كورسەتە وتىرىپ, كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار جانە قاداعالاۋسىزدىق پروفيلاكتيكاسى بويىنشا جۇمىس تۋرالى بايانداۋ جازبالاردى جارتى جىلدىقتىڭ قورىتىندىلارى بويىنشا ءىىد, كىىد جپق-عا 5 كۇنىنە, ال ءىىد جپق جانە كىىد اكىمشىلىك پوليتسيا باسقارماسى كوميتەتكە 10 كۇنىنە جولدايدى.
5. كامەلەتكە تولماعاندارمەن جۇمىستى ۇيىمداستىرۋ
24. كامەلەتكە تولماعاندار ءىىو جەتكىزىلگەن كەزدە كتى ۋپي:
1) كامەلەتكە تولماعاننىڭ جەكە باسىن, ونى سيپاتتايتىن دەرەكتەردى ونىڭ اتا-اناسىن نەمەسە زاڭدى وكىلدەرى تۋرالى مالىمەتتەردى, ءجاسوسپىرىمدى تاربيەلەۋ جاعدايلارىن, قۇقىق بۇزۋشىلىقتى, وقيعانى جاساۋدىڭ سەبەپتەرى مەن جاعدايلاردى انىقتاۋ جانە ءىىو-عا جەتكىزىلگەن كامەلەتكە تولماعانداردى ەسەپكە الۋ جۋرنالىنا وسى قاعيدالارعا 5-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا تىركەۋ;
كامەلەتكە تولماعانعا تەرىس اسەر ەتەتىن, ونى قۇقىق بۇزۋشىلىق (الكوگولدىك ىشىمدىكتەر, ەسىرتكى زاتتارىن جانە پسيحتروپتى زاتتاردى پايدالانۋعا تىيىم) جاساۋعا تارتاتىن ادامداردى انىقتاۋ, كامەلەتكە تولماعانعا ساتۋعا تىيىم سالىنعان زاتتاردى ساتاتىن ورىنداردى انىقتاۋ ماقساتىندا كامەلەتكە تولماعاننان جاۋاپ الادى.
جاۋاپ الۋ كامەلەتكە تولماعاننىڭ اتا-اناسىنىڭ نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن وتكىزىلەدى.
2) ءىىو ۆەدومستۆولىق ەسەپتەرى بويىنشا, قاجەت بولعان جاعدايدا پسيحونەۆرولوگيالىق نە پسيحياتريالىق مەكەمەلەردىڭ ەسەپتەرى بويىنشا تەكسەرەدى;
3) كامەلەتكە تولماعاننىڭ الكوگولدىك, ەسىرتكىلىك نەمەسە ۋىتقۇمارلىق ماس جاعدايدا ەكەنىنە جەتكىلىكتى نەگىزدەر بولعاندا ونى مەديتسينالىق كۋالاندىرۋعا جىبەرەدى;
4) سيپاتتى دەنە جاراقاتتارى نە بولماسا سىرقات بەلگىلەرى بار كامەلەتكە تولماعانداردى دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىنا جىبەرەدى;
5) كامەلەتكە تولماعاندى اتا-اناسىنا نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىنە بەرۋ مۇمكىن بولماعان جاعدايدا وسى قاعيدالارعا 6-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا كامەلەتكە تولماعاندى كتبو-عا ورنالاستىرۋ تۋرالى قاۋلى شىعارادى.
25. تاستاندى نەمەسە اداسىپ كەتكەن بالالارعا قاتىستى اداسىپ كەتكەن (تاستاندى) بالالاردى جەتكىزۋ تۋرالى اكتى وسى قاعيدالارعا 7-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا ءۇش دانادا جاسالادى.
اكتىنىڭ ءبىرىنشى داناسى «قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار تۋرالى ارىزدار مەن حابارلامالاردى قابىلداۋ جانە تىركەۋ, سوتقا دەيىنگى تەرگەپ-تەكسەرۋدىڭ بىرىڭعاي ءتىزىلىمىن جۇرگىزۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى باس پروكۋراتۋراسىنىڭ 2014 جىلعى 19 قىركۇيەكتەگى № 89 بۇيرىعىنىڭ (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە № 9744 بولىپ تىركەلگەن) تالاپتارىنا سايكەس ءىىو اقپاراتتاردى ەسەپكە الۋ كىتابىندا تىركەلەدى, ەكىنشىسى كتبو-عا نە وزگە ءبىلىم بەرۋ نەمەسە دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىنا جىبەرىلەدى جانە ءۇشىنشىسى نومەنكلاتۋرالىق ىسكە تىگىلەدى.
26. ءىىو-نىڭ قىزمەت كورسەتۋ اۋماعىنان تىس تۇراتىن كامەلەتكە تولماعاندى قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساعانى, قاداعالاۋسىزدىعى جانە پاناسىزدىعى ءۇشىن جەتكىزگەن كەزدە كتى ۋپي كامەلەتكە تولماعاننىڭ تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا ءىىو-عا ءۇش جۇمىس كۇنى ىشىندە وسى تۋرالى اقپارات جولدايدى. جولدانعان اقپارات تۋرالى, شىعىس نومىرلەرىن كورسەتە وتىرىپ, وسى قاعيدالاردىڭ 24-تارماعىنىڭ 1) تارماقشاسىندا كورسەتىلگەن ءىىو-عا جەتكىزىلگەن كامەلەتكە تولماعانداردى ەسەپكە الۋ جۋرنالىنا جازبا جۇرگىزىلەدى. جولدانعان اقپاراتتىڭ كوشىرمەسى جيناقتاۋ ىسىنە تىگىلەدى.
27. پروفيلاك-تيكالىق ەسەپ جانە باقىلاۋ:
1) جازاسىن وتەۋدەن شارتتى تۇردە مەزگىلىنەن بۇرىن بوساتىلعان;
2) قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىك باستالاتىن جاسقا جەتپەۋىنە بايلانىستى قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە جاتپايتىن قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىق بەلگىلەرىن قامتيتىن تەرىس قىلىقتار جاساعان;
3) ولارعا قاتىستى قاماۋعا الۋمەن بايلانىستى ەمەس بۇلتارتپاۋ شارالارى تاڭدالعان, قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساۋدا ايىپتالۋشى نەمەسە كۇدىكتى;
4) ولارعا قاتىستى بوس ۋاقىتىن شەكتەۋ جانە مىنەز-قۇلقىنا ەرەكشە تالاپتتار بەلگىلەۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانعان;
5) قىلمىستىق-اتقارۋ جۇيەسىنىڭ مەكەمەلەرىنەن بوساتىلعان;
6) ارنايى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ جانە ەرەكشە رەجيمدە ۇستايتىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ تۇلەكتەرىنە;
7) قورعاۋ نۇسقاماسى شىعارىلعان كامەلەتكە تولماعاندارعا قاتىستى قولدانىلادى.
سونداي-اق پروفيلاك-تيكالىق ەسەپكە الۋ جانە باقىلاۋ كامەلەتكە تولماعانداردى تاربيەلەۋ, وقىتۋ جانە (نەمەسە) قاراۋ بويىنشا وزدەرىنىڭ مىندەتتەرىن ورىندامايتىن, سونداي-اق ولاردىڭ مىنەز-قۇلقىنا تەرىس اسەر ەتەتىن كامەلەتكە تولماعانداردىڭ اتا-انالارىنا نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىنە قاتىستى قولدانىلادى.
پروفيلاك-تيكالىق ەسەپكە قويۋ كەزىندە پروفيلاك-تيكالىق ەسەپتە تۇرعان كامەلەتكە تولماعاندار وسى قاعيدالارعا 8-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا كامەلەتكە تولماعانداردى تىركەۋ جۋرنالىنا تىركەلەدى, اتا-انالارى جانە زاڭدى وكىلدەرى وسى قاعيدالارعا 9-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا كامەلەتكە تولماعانداردى تاربيەلەۋ, وقىتۋ جانە (نەمەسە) قاراۋ بويىنشا وزدەرىنىڭ مىندەتتەرىن ورىندامايتىن, سونداي-اق ولاردىڭ مىنەز-قۇلقىنا تەرىس اسەر ەتەتىن كامەلەتكە تولماعانداردىڭ اتا-انالارى نەمەسە زاڭدى وكىلدەرى جۋرنالىنا تىركەلەدى.
28. پروفيلاك-تيكالىق باقىلاۋ «ىشكى ىستەر ورگاندارىندا پروفيلاك-تيكالىق ەسەپتە تۇراتىن ادامداردى پروفيلاك-تيكالىق باقىلاۋدى جۇزەگە اسىرۋ جونىندەگى قاعيدالاردى بەكىتۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر ءمينيسترىنىڭ 2014 جىلعى 15 شىلدەدەگى № 432 بۇيرىعىنىڭ (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە № 9695 بولىپ تىركەلگەن) تالاپتارىنا سايكەس جۇزەگە اسىرىلادى. پروفيلاك-تيكالىق ەسەپتى جۇرگىزۋ وسى قاعيدالارعا 10-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا پروفيلاكتيكالاناتىن ادامدار ساناتىمەن ايقىندالادى.
29. جازاسىن وتەۋدەن شارتتى تۇردە مەرزىمىنەن بۇرىن بوساتىلعان ادامدارعا قاتىستى جەكە پروفيلاكتيكا جۇرگىزۋ ءتارتىبى «جازاسىن وتەۋدەن شارتتى تۇردە مەرزىمىنەن بۇرىن بوساتىلعان ادامداردىڭ مىنەز-قۇلقىن باقىلاۋدى جۇزەگە اسىرۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر ءمينيسترىنىڭ 2014 جىلعى 19 قىركۇيەكتەگى № 622 بۇيرىعىنىڭ (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە № 9839 بولىپ تىركەلگەن) تالاپتارىنا سايكەس جۇزەگە اسىرىلادى.
30. وسى قاعيدالارعا 11-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا ولارعا قاتىستى جەكە پروفيلاكتيكا شارالارى قولدانىلاتىن ادامدار ساناتى وسى قاعيدالارعا 12-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا ولارعا قاتىستى جەكە پروفيلاكتيكا شارالارى قولدانىلاتىن ادامداردى ەسەپكە الۋ جۋرنالىنا تىركەلەدى, ولاردى ءىىو-عا ەسەپكە قويۋ ءۇشىن نەگىز بولىپ تابىلاتىن ماتەريالدار كەلىپ تۇسكەن ساتتەن باستاپ ءۇش جۇمىس كۇنى ىشىندە مىنا ساناتتار بويىنشا:
1) شارتتى تۇردە سوتتالعان, قوعامدىق جۇمىستارعا تارتۋعا سوتتالعان, تۇزەتۋ جۇمىستارىنا سوتتالعان, باس بوستاندىعىنان ايىرۋمەن بايلانىستى ەمەس جازالاردىڭ وزگە تۇرلەرىنە سوتتالعان, سونداي-اق جازاسىن وتەۋى نەمەسە سوت ۇكىمنىڭ ورىندالۋى كەيىنگە قالدىرىلعان كامەلەتكە تولماعاندار;
2) ونشا اۋىر ەمەس نەمەسە اۋىرلىعى ورتاشا قىلمىس جاساعانى ءۇشىن سوتتالعان جانە تاربيەلىك ىقپال ەتۋدىڭ ماجبۇرلەۋ شارالارىن قولدانا وتىرىپ, سوت جازادان بوساتقان كامەلەتكە تولماعاندار;
3) قازاقستان رەسپۋبليكاسى قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكسىنىڭ 35-بابىنىڭ 3), 4), 9), 10) جانە 12)-تارماقشالارى نەمەسە 36-بابى, ونىڭ ىشىندە راقىمشىلىق نەمەسە كەشىرىم جاساۋ اكتىسى نەگىزىندە قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساعانى ءۇشىن قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىكتەن نەمەسە جازادان بوساتىلعان كامەلەتكە تولماعاندار;
4) الكوگولدىك ىشىمدىكتەردى, ەسىرتكى قۇرالدارىن, پسيحوتروپتىق جانە ادامنىڭ پسيحيكالىق جانە دەنە فۋنكتسيالارى مەن مىنەز-قۇلقىنا تەرىس اسەر بەرەتىن وزگە دە كۇشتى اسەر ەتەتىن زاتتاردى تەرىس پايدالاناتىن كامەلەتكە تولماعاندار;
5) قاداعالاۋسىز جانە پاناسىز قالعان كامەلەتكە تولماعاندار;
6) دالەلسىز سەبەپتەرمەن جالپى ءبىلىم بەرەتىن وقۋ ورىندارىنا بارمايتىن كامەلەتكە تولماعاندار;
7) ءبىر جىل ىشىندە ەكى جانە ودان كوپ رەت اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتار جاساعان كامەلەتكە تولماعاندار;
8) پسيحيكالىق بۇزىلۋمەن بايلانىستى ەمەس, پسيحيكالىق دامۋى ارتتا قالۋى سالدارىنان قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە جاتپايتىن قىلمىستىق بەلگىلەردى قامتيتىن ارەكەتتەر جاساعان كامەلەتكە تولماعاندار;
9) كامەلەتكە تولماعانداردى قۇقىق بۇزۋشىلىقتار نەمەسە باسقا دا قوعامعا قارسى ارەكەتتەر جاساۋعا تارتاتىن ادامدار تىركەلەدى.
31.وسى قاعيدالاردىڭ 30-تارماعىندا كورسەتىلگەن ءاربىر ادامعا وسى قاعيدالارعا 13-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا ولارعا قاتىستى جەكە پروفيلاكتيكا شارالارى قولدانىلاتىن ادامدارعا جيناقتاۋ ءىسى باستالادى.
32. كامەلەتكە تولماعان ءىىو-عا بىرنەشە سانات بويىنشا قويىلۋعا جاتقىزىلعان جاعدايلاردا, كتى ۋپي ولاردى ەسەپكە الۋدى اناعۇرلىم ماڭىزدى سانات بويىنشا جۇزەگە اسىرادى. ساناتتىڭ ماڭىزدىلىعى وسى قاعيدالاردىڭ 27 جانە 30-تارماقتارىنىڭ يەرارحيالارىنا سايكەس ايقىندالادى.
33. كتى ۋپي كامەلەتكە تولماعاندى ءىىو ەسەبىنە قويۋ جانە شىعارۋ تۋرالى:
كامەلەتكە تولماعاننىڭ اتا-اناسىن نەمەسە زاڭدى وكىلدەرىن;
كامەلەتكە تولماعاننىڭ وقۋ جانە (نەمەسە) جۇمىس ورنى بويىنشا اكىمشىلىككە ءۇش جۇمىس كۇنى ىشىندە حابارلايدى.
ەگەر ءىىو-دا ەسەپتە تۇرعان ادام قالانىڭ (وبلىستىڭ) باسقا اۋدانىنا نەمەسە باسقا وڭىرگە تۇراقتى تۇرۋعا كوشكەن جاعدايدا, وندا ول كوشكەننەن كەيىن ءۇش جۇمىس كۇنى ىشىندە تاڭداعان تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا ءىىو-عا ونىڭ كەلگەنى تۋرالى راستاۋدى الۋ ءۇشىن سۇراۋ سالۋ جولدانادى.
سۇراۋ سالۋ جولدانعانى تۋرالى بەلگى وسى قاعيدالاردىڭ 27 جانە 30-تارماقتارىنا سايكەس ءىىو ەسەبىندە تۇرعان ادامداردى تىركەۋ جۋرنالىندا جانە ءىىم بىرىكتىرىلگەن دەرەكتەر بانكىنىڭ (بۇدان ءارى - ءىىم بدب) «ەسەپتەگى ەلەمەنت» دەرەكتەر بازاسىنا قويىلادى.
ادامنىڭ كورسەتىلگەن تۇرعىلىقتى جەرىنە كەلگەنى تۋرالى راستاۋدى العاننان كەيىن, ءتيىستى ءىىو-عا جۇرگىزىلگەن پروفيلاك-تيكالىق جۇمىستىڭ ماتەريالدارى جولدانادى.
34. وسى قاعيدالاردىڭ 27-تارماعىنىڭ 1), 2), 3), 5) تارماقشالارىندا جانە 30-تارماعىنىڭ 1), 2), 3), 4), 7) جانە 9)-تارماقشالارىندا كورسەتىلگەن ادامداردى ءىىو ەسەبىنە قويعاننان كەيىن ءۇش تاۋلىك ىشىندە, ءىىو كەڭسەسى ارقىلى كريمينالدىق پوليتسيا بولىنىستەرىنە جەدەل باقىلاۋدى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن وسى قاعيدالارعا 14-قوسىمشاعا سايكەس نىسان بويىنشا ەسەپكە قويىلعانى تۋرالى باياناتتىڭ كوشىرمەسى, شولۋ انىقتاما جولدانادى.
ءىىو ەسەبىنەن ادامدى شىعارۋ تۋرالى اقپارات كريمينالدىق پوليتسيا بولىنىستەرىنە تاۋلىك ىشىندە جولدانادى.
35. ءىىو-عا ەسەپكە قويىلعان جانە ودان شىعارىلعان ادامدار تۋرالى ءمال